"The gift", fruitschaaltje

 

 

 

 

 

 

bronzen fruitschaal

Tradities

Inleiding

Er bestaan op de wereld een groot aantal verschillende giettradities die volgens de verloren-wasmethode werken. Het belangrijkste verschil wordt bepaald door het materiaal, waarvan de gietmal is gemaakt. Het mal-materiaal bepaalt hoe de mal wordt opgebouwd en welke ovens worden gebruikt . Bij alle tradities bestaat de basis van de gietmal uit een korrelig, hittebestendig keramisch materiaal. Met een bindmiddel, water en korrels wordt een brij gemaakt, die op het wasmodel wordt aangebracht.

Klei als bindmiddel

Het oudste bindmiddel is klei. Van klei- en steenkorrels wordt een brij gemaakt, die in dunne lagen op het beeld wordt aangebracht. Wanneer de massa voldoende is gedroogd, wordt de gietmal uitgestookt in een oven. De temperatuur hoeft niet zo hoog te zijn, ongeveer 250 graden celsius. De oven kan eenvoudig zijn en kost weinig energie. De basismaterialen worden altijd lokaal gedolven en zijn daarom goedkoop. Cellini goot zijn Perseus volgens dit principe, de Noormannen goten zo hun scheermessen.

Gips als bindmiddel, de Italiaanse methode

Bij de Italiaanse methode worden de hittebestendige korrels gebonden door gips. De steenkorrels bestaan meestal uit lokaal beschikbaar materiaal. Er wordt gebruik gemaakt van gemalen tegeltjes uit de keramische industrie en ook wel van gebakken kleikorrels (chamotte) of lokaal gemalen gesteente, bijvoorbeeld porfier in Frankrijk in de Auvergne.

De Amerikaanse ceramic shell methode

In de VS wordt de zogeheten ceramic shell methode veelvuldig gebruikt. Hierbij worden de hittebestendige korrels van de gietmal verbonden door een keramische lijm. Het uitstoken gebeurt in enkele uren bij een temperatuur van 900 graden Celsius. De wasmodellen worden meestal in stukken gesneden en van grote gaten voorzien om het maken van de gietmallen mogelijk te maken. Het vele laswerk wat daarop volgt, wordt op de koop toegenomen.

Tenslotte

Bovengenoemde methodes kunnen allemaal zeer goede gietresultaten opleveren. Doorslaggevend voor de kwaliteit van de producten zijn naast lokale gewoontes en de kosten van gebruikte materialen, vooral de beschikbare vaardigheden van de bronsgieter.